ACİL SERVİSTE ANEVRİZMAYA YAKLAŞIM
- BeeCons
- 15 Oca
- 2 dakikada okunur
1. Tanım
Anevrizma: Arter çapının normalin %50’sinden fazla genişlemesi.
En sık: Abdominal Aort Anevrizması (AAA)
Erkek, ileri yaş, hipertansiyon, sigara, ateroskleroz öyküsü
Diğerleri: Torasik aort anevrizması, popliteal, femoral anevrizmalar
2. Klinik Bulgular
A. Rüptüre Olmamış Anevrizma
Çoğu asemptomatik, tesadüfen görüntülemede bulunur
Bazen karında nabız veren kitle, bel/karın ağrısı
Yatış Gerektiren Durumlar
Semptomatik ama rüptüre olmamış AAA → acil cerrahi hazırlığıyla yatırılır.
Çap kritik sınırda (≥5,0–5,5 cm) → damar cerrahisi görüşü ile genellikle elektif cerrahi planlanır, yatış endikasyonu vardır.
Küçük çaplı (ör. 3–4,9 cm) asemptomatik AAA → genelde ayaktan izlem + düzenli USG/BT takip (6–12 ayda bir).
· Erkek: ≥5,5 cm → cerrahi
· Kadın: ≥5,0 cm → cerrahi
· · Semptomatik veya hızlı büyüyen AAA: Çap ne olursa olsun cerrahi
· · 3–5 cm: Genelde takip (6–12 ay aralıklarla USG/BT)
B. Rüptüre Anevrizma
Klasik triad:
Ani şiddetli abdominal veya bel ağrısı
Hipotansiyon / şok
Nabız veren abdominal kitle
Senkop, taşikardi, dispne, hematemez/hematokezya görülebilir
Mortalite çok yüksektir (> %80)
3. Acil Servis Değerlendirmesi
ABC yaklaşımı, monitörizasyon, iki geniş IV damar yolu
Oksijen, kardiyak monitörizasyon
Hızlı yatak başı ultrason (bedside USG) → AAA tanısında en kritik yöntem (sensitivite >%95)
Hemodinamik stabil hastada BT-anjiyo → lezyonun yeri ve boyutunu gösterir
4. Acil Tedavi Prensipleri
🔹 A. Hemodinamik Stabilizasyon
Hipotansiyon yönetimi → Permissive Hypotension
Sistolik 80–90 mmHg hedeflenir
Fazla sıvı verilmez (hematomu bozup kanamayı artırabilir)
İlk tercih: Kristaloid küçük boluslar, gerekirse kan transfüzyonu
Masif hemoraji protokolü (eritrosit, plazma, trombosit 1:1:1 oranı)
Vazopressörlerden kaçınılır (afterload artırır, kanamayı hızlandırabilir)
🔹 B. Analjezi & Destek
Ağrı için opioid
Oksijen desteği
Kardiyak ritim ve idrar çıkışı takibi
🔹 C. Kesin Tedavi
Acil cerrahi konsültasyonu
Seçenekler:
Açık cerrahi onarım
Endovasküler anevrizma tamiri (EVAR)
5. Diğer Anevrizmalar
Torasik aort anevrizması:
Ani göğüs/sırt ağrısı
Tanıda BT-anjiyo
Yırtılma riskinde antihipertansif (beta-bloker, nitroprussid) + acil cerrahi
Periferik arter anevrizmaları (popliteal, femoral):
Çoğunlukla tromboemboli veya iskemik komplikasyonla gelir
Tedavi → cerrahi veya endovasküler girişim
6. Klinik Vurguları
Rüptüre AAA şüphesinde BT’ye koşma → USG ile tanı koy, hemodinamik instabilse direkt cerrahiye.
Acil sıvı resüsitasyonu dikkatli yapılmalı → yüksek basınçla kanamayı artırmaktan kaçın.
Kesin tedavi cerrahidir, acil serviste amaç sadece stabilizasyon ve kan kaybını kontrol altına almak.
Permissive hypotension rüptüre AAA yönetiminde çok önemli.
📌 ÖZET
En sık acil tablo: Abdominal Aort Anevrizması
Rüptür triadı: Karın/bel ağrısı + hipotansiyon + nabız veren kitle
Tanı: Yatak başı USG (hızlı ve güvenilir)
Tedavi:
ABC + IV damar yolu + oksijen
Permissive hypotension (SBP 80–90)
Kan ürünleri, masif hemoraji protokolü
Kesin tedavi = acil cerrahi (açık veya EVAR)
BEECONS HEKİM İLETİŞİM PLATFORMU
BeeCons Hekim İletişim Platformu, hekimlere özel ve anonim iletişim grupları ile meslek hayatınızda size yardımcı olur. Gruplarda isminiz görünmez ve sorduğunuz sorulara en geç 5 dakika içerisinde yanıt verilir.
BEECONS'UN EN ÖNEMLİ ÖZELLİĞİ ANONİM OLMASIDIR!
Gizli Mesajlaşma Uygulaması ile telefon numaranız ve isminiz görünmeden iletişim kurabilirsiniz. Günlük mesajlaşmalarınız Hekim İletişim Platformu mesajlarınız ile karışmaz.
YETKİN UZMAN KADROSU
Çok sayıda seçilmiş acil uzmanı ve diğer branş uzmanları sorularınıza anında cevap verir.
HER GRUP VIP
BeeCons'da farklı özellikte gruplar yok. Tüm Hekim İletişim Grupları 25 kişiyle sınırlıdır. Mesajlarınız karışmaz, telefonunuz bildirimle dolmaz!
FATURALI HİZMET
BeeCons, Bee Akademi bünyesinde kurulmuş bir limited şirketidir ve tüm ödemeleriniz için fatura kesilmektedir.
Yorumlar